I l’heu nen podù partissipé al rëscontr an sla grafìa dla lenga piemontèisa arlongh ij sécoj, e antlora i l’heu ciamaje da chi ch’a j’era ‘d dì la soa. Gianluca Perrini am manda “doe righe a la bon-a”. Mi, chi l’hai na gròssa amirassion për chiel da quand, a fà des agn, i l’hai conossulo a un cors ch’a j’era vnù a fé a Cher con Gianfranch Gribàud, i lo ringrassio pròpi tant e i buto ambelessì a segué sò tòch.

—

Saba 15 e dumìnica 16 d’otober, a Vërsèj, a l’é tnusse ‘n rëscontr an sla stòria dla grafìa piemontèisa, vorsù e organisà dal prof. Sergi Girardin (Sergio Gilardino).

Mi i l’hai partecipà mach a la prima dle doe giornà ‘d travaj, doncre coste mie nòte a son nen complete.

Ël prof. Girardin a l’ha fait n’antrodussion general an italian, sotlignand l’amportansa dla tradission ant la codificassion dle lenghe minoritarie; peui a l’ha parlà, sempe an italian, Alda Rossebastiano (dl’Università ‘d Turin), ch’a l’ha pijà an esame la grafìa ‘d na pugnà ‘d test piemontèis dël Tërzent e dël Quatsent, andoa a-i é già n’embrion ëd cola ch’a sarà peui la grafìa moderna, përchè /ü/ e /u/ a son marcà, coma ancheuj, con u e o, damantrè /ə/ e /ö/ a son nen marcà e a l’é nen ciair se la grafìa nn (coma an personna, fontanna) as debia les-se [ŋ] o [ŋn] (mi i penso che personna a fussa prononsià [pər’suŋna].

La paròla a l’é peui passà a Francesco Rubat Borel, ch’a l’ha esaminà ij dësvlup gràfich dël piemontèis ant ij sécoj XVI e XVII. Ant ël dòp-mesdì Candida Rabbia a l’ha parlà dla grafìa d’un manuscrit dl’Artaban Bastonà d’Edoardo Calvo; sùbit dòp, Dario Pasero a l’ha analisà na quatren-a ‘d manuscrit islerian trovà ‘nt ël «Fondo Patetta» ant la Sità dël Vatican. Pasero a l’ha armarcà che «ant la grafìa ‘d coj document a-i é già l’80% ëd la grafìa d’ancheuj». Peui i l’hai parlà mi, ch’i l’hai fait la stòria dla grafìa piemontèisa da la gramàtica dël Pipin a la fin dl’Eutsent; Giusep Goria e sò fieul a l’han parlà dle solussion grafiche escogità da Arturo Aly-Belfadel për soa Grammatica e, dulcis in fundo, Giovanna Viglongo a l’ha ancërmà l’uditòri con soa rievocassion dj’agn «eròich» ëd la SELP e dla restaurassion dla nòrma clàssica da part ëd Pinin Pacòt e Andrea Viglongo.

A s’é nen parlasse diretament ëd Bruno Villata e ‘d soe proposission grafiche. Mi, sensa fé ‘d nòm, i son përmëttume ‘d dì che la grafìa piemontèisa a fonga soe rèis ant na tradission secolar. Campé ai crovass cola tradission a l’é n’afé motobin arzigos, ch’a peul avèj d’efet disastros an sl’avnì dla lenga. Mia idea a l’é che la grafìa stòrica a debia esse la base ‘d qualonque normalisassion sissìa. Mi i son për na semplificassion dj’acent e dl’usage dij tratin, ma ant ël rispet dij prinsipi fondamentaj consacrà da la stòria e da l’usage. “Semplificassion ant la tradission” a l’é mia divisa.

Ël pùblich e j’autri relator a l’han apressià mie considerassion.

La giornà a l’era bela e la sala pien-a.