Nov 03

Mèrcol 11 novèmber, a quatr e mesa ant l’àula magna dla facoltà dë siense dla formassion dl’università ëd Turin (pian tèra, àula 3, via Sant’Ottavio 20) a-i sarà n’arcòrd ëd Pare Gasca.

L’ancontr a l’é organisà da l’università, an colaborassion con la Ca dë Studi Piemontèis. A-i é na bela lista d’intervent, an tra ij quai i veuj arcordé almeno Alda Rossebastiano e Gian Savino Pene Vidari dl’università, Luciano Tamburini e Albina Malerba dla Ca dë Studi e Censin Pich.

Ambelessì ël programa complet.

Nov 02

Mersì a l’amis Bèrto ‘d Sera che a l’ha fàit an manera ch’as peussa caté normalment da Amazon.fr (midem artìcoj e midem pressi) an dasendje ‘l 5% dla spèisa a l’associassion Vox Humanitatis.

A basta ancaminé da , ël rest a ven da sol.

Taggato:
Ott 28

Un gròss mersì a Dàvid Filié (Cireseu) për avèj segnalà doi ancontr për la festa dij mòrt.

1. A Carcòfo, an Valsesia, a l’ha organisà për la sèira dël 31 d’otóber un Ses (“vijà”, an lenga walser). A dis Dàvid:

I l’hai pensà ‘d fé parèj, prima ‘d tut për propon-e n’alternativa a Halloween, che mi i ciam la “festa delle zucche vuote”, e peui përché la coltura walser a l’é motobin ësgnora ‘d conte e legende gropà ai cult dij mòrt, da la procession ëd j’ànime al giassé dël Ròsa, a la ‘seilbalgga’, la fnestra dl’ànima, ch’as treuva an tute le veje ca walser.
I passroma la sèira an contand stòrie dë spìrit – ma ij nòstr ëspìrit, nen coj dj’american, bòja fàuss!! – ëd folèt, strìe (masche) e mangiand castagne e schuferljini (tortej).
I l’oma la fortun-a d’avèj vàire masnà al cors ëd walser e donca am fà pro piasì “sacrifiché” n’orëtta o doe ‘d lession a cola che j’inglèis a ciamo “civilization”.
Peui, dë già ch’i parloma ‘d masche, le masnà a podran giughé a “Strega comanda color…” che an walser a son-a “D’ hoks befild d’ forwi…”, parèj a ‘mprendo ‘dcò ij color an titzschu.

2. Sempe Dàvid a ricòrda che la sèira dël prim ëd novèmber i soma tuti anvità a ca dël Sol ëd j’Alp, da Gioanin Ross, a Borian-a (Biela) anté che a neuv ore Daniel Ross, anima ‘d Ciadeuvra, a tnirà na conferensa dzora la mòrt ant la coltura piemontèisa. E peui la festa a seguita con la supa dij mòrt e un bicer ëd vin.

Taggato:
Ott 21

Ant j’ùltim di, sël let d’ospidal, pare Gasca a l’ha ancor dane ‘d gròsse lession ëd vita. Am disìa che Nosgnor a lo ciamava al “pian dëdzora” e che chiel a l’era pront a ‘ndeje.

Dàvid Damilan, “Gioventura Piemontèisa”, n. 4, otóber 2009, p. 3

Ott 21

… i l’hai vist na scrita ansima a na muraja davzin a mé ca: RUMENI LADRI.

‘Dcò pensand ai tanti amis rumen ch’i l’hai, i son vergogname për chi ch’a l’avìa scritla.

Taggato:
Ott 20

A scriv Fabrissi Arnaud an sla lista piemontviv:

Epura a venta vive ant ij teritòri andova che ël dialèt a l’é pròpi mach ël dialèt, na varianta s-ciaponà dl’italian, dovrà da ij pi andarera fra j’ùltim, për desse cont ëd lòn ch’a l’é e còs ch’a val la lenga naturala an Piemont, na presensa tnuva ant ij canton, stërma dal podèj an tute manere, epura, bele ancora adess, piantà come un ròch massiss lì an mes a nòsta gent.
[…]
Ij malavi terminaj (dàit e nen concedù che ël piemontèis a lo sia) a son, com’a fortiss Tavo Burat, ancora viv e pa ancora mòrt.

I lo arpòrt ambelessì a memòria dl’avnì. Mi i l’hai stampà sò message e i l’hai butamlo ben an vista ant lë studi, an manera ch’am arcòrda che le ciòche a mòrt dle vire a son-o sensa razòn.

Taggato:
Ott 12

… l’autërdì quand che, vintrà ant un negòssi ‘d Cher, un ch’i l’hai vist esiste da quand ch’i l’hai memòria, dëdnans a mi a j’era un monsù piemontèis (i sai nen chi ch’a sia, ma i l’hai vistlo tante vire për Cher) che, duvend paghé quaicòs come un pàira d’euro, a l’é fassé da sol lë scont ëd vint o tranta centésim, an dasendje pòche monedin-e bin contà – a smijava squasi sò sangh – a la madamin ch’a lo servìa.

Taggato:
Ott 01

Avere una tradizione è meno che nulla, è soltanto cercandola che si può viverla.
(C. Pavese, Prefazione a Moby Dick)

Am riva costa mail:

Mi scusi per favore per scrittore in italiano, ma non so scrittore in piemontese. Abito in California. Mio padre e nato qui negli Stati Uniti, ma la sua prima lingua era piemontese. Non ha parlato il dialetto da molti anni, ma voglio trovare dei podcast per lui. Sono dei podcast in il dialetto e dove posso trovarli?

E i pens sùbit a vàire ch’i soma – a a vàire ch’i son – fortunà, bele con tute le limitassion ch’i l’oma, a avèj na tradission, dij vèj da andé a truvé al camposanto, dij lìber scrit an nòsta lenga genita, feste, mùsica e via fòrt. I soma fortunà e i lo soma nen.

Taggato:
Set 28

I l’hai conossù ël professor Clivio – ùnica vira – a soa ca, a Toronto, quand che singh agn fà i j’era stàit là për partissipé a na conferensa.

Tornà da là, anmaginand torna nòste cite a gieughe ansema (an parlanda an piemontèis, com ch’a l’avìo fàit ambelelà) i l’hai scrit còsta poesiòta, che a arpìa sò Trenin, dësmore e buate, ël lìber ëd poesìe për cit pì bel – gnun dùbit, e sensa vorèije fé tòrt a gnun – ch’a sia mai stà scrit an piemontèis:

Catlinin a torna andré
a fé còsa? Controlé
che Bertin a l’abia pijà
soa buata; e la masnà

a rij e a-i dis dë sté tranquila
che a l’ha già pensaje chila
a pijé tute le dësmore
sì ch’a venta pì nen core.

Peui a van ant ël backyard
e a gieugo fin-a a tard
fin che ij pare a-i ciamo andrinta
mach che lor però a fan finta

ëd nen sente e a resto là
a deje ancora na gieugà
e a rije sensa fin
– òh che bel vesse ninin!

E quàich sman-a dòp, squasi un testament spiritual, a l’é rivame na soa mail anté che, parland dl’educassion an piemontèis ëd Roberta, a disìa:

Për tant che Bertin a amprenda da bin e a parla volentera ‘l piemontèis, ëd travaj it l’avras da fene! A venta pì che tut che t’i-j daghe na fòrta motivassion: lòn a veul dì gieughe sovens con chila, lesje, portela ant ij “bej pòst” e parleje, parleje, parleje pì ch’as peussa. Sircondà coma ch’a l’é da l’italian, e an savend che cò ti it lo parle, chila a ventà pròpe ch’a l’àbia na bon-a rason për parlé piemontèis.

Set 25

voci piemontesi
Stassèira a 8 e mesa ant ël salon verd dël castel ëd Castél Alfé l’amis Bobby Tanzilo, giornalista merican – miraco pì piemontèis che merican – a presenta sò ùltim lìbre, Voci piemontesi. Emigranti piemontesi negli Stati Uniti attraverso le loro parole.

Scrit an italian e inglèis (la pròssima vira, Bobby, dai e dai miraco i riessoma ‘dcò a buteje na version an lenga genita), a conta le stòrie ëd cola rassa particolar d’italo-merican dont Bobby a l’é un rapresentant tut afàit tìpich – ma për fortun-a ch’i l’oma!

Sëbbròt e nen sëbbròt, tuj a son invità.

Taggato:
preload preload preload
© 2026 Gianni Davico  Licenza Creative Commons