giannidavico, Autore presso Go Piedmont

Aria, Valzurka

I l’hai ambelessì dëdnans a mi, i l’hai pen-a scartalo. I na parlerai mej pì anans – i deuv prima scotelo, penselo, digerilo -, ma për adess i vorìa mach dì ch’a l’é surtìè Valzurka, un bel CD ‘d Michela Manera e Piergiorgio Graglia, visadì j’Aria.

An cost CD ël piemontèis a l’é na ròba natural e sempia, fàcila e bela. Me piases a l’é un tòch ëd na semplicità e na blessa ch’a lasso sensa fià. Almanch, costa a l’é stàita la sensassion ch’i l’hai provà mi la prima vira ch’i l’hai scotà cost tòch; e i veuj nen esse anriverent, ma am soven lòn ch’a l’é capitaje ‘l prim giugn dël 1967 – mi i dovìa ancor nasse -, ël dì ch’a l’é sortìe Sgt. Pepper’s Lonely Hearts Club Band: a j’é un mugg ëd gent che ancora ancheuj as arcòrda con precision lòn ch’a stasìa fasend e anté ch’a j’era ant ël moment che për la prima vòlta a […] continua a leggere »

13/02/2013 2 Commenti

Ciucca anca ‘ncoi

Donca, a-i é cost blogger, ch’a l’ha scrivù na bela stòria ‘d Maria Gioana. Competenta, anforma, precisa, apassionà. Mi i l’avìa virane un tòch, con lòn ch’an rësguarda ‘d pì, an nòsta lenga.

E bin, Maria Gioana a ven da lontan – e sòn ancheuj a l’é bin ciàir mersì a tuta la “supa” ch’a l’ha fan-ne Marco Zanette. Ma lòn ch’i savìo nen a l’é ch’a l’é andàita lontan, almanch fin-a al Trentin.

Già, përchè Jimi Trotter, mùsich e pitor trentin, a l’ha butà fòra cost video anté ch’a spiega che ant j’agn Sinquanta ij boscareuj ‘d cole bande, vnùit a travajé an nòste montagne, a l’han portà ambelelà la canson, ch’a l’è dventà na sòrta ‘d “testamento del bevitore”, për dovré le paròle ‘d Jimi.

A fà noté Marco (mersì al qual i sai la stòria):

Cambiare il nostro “tru-la-la-la” con “ciucco anche oggi” è un colpo di genio!

Ant na paròla: la mùsica a l’é come la lenga, a l’ha nen dij confin.

06/02/2013 3 Commenti

Ritornare selvatici

Cerco di scrivere in lingua piemontese, perché ritengo che il piemontese abbia tutte le dignità di una lingua. Penalizzata, come Cenerentola, costretta a rimanere nel ghetto; e una volta si diceva, a chi cercava di uscire da quel ghetto in poesia, che era una forzatura.

Coste a son paròle che Tavo Burat a prononsiava dël 1992, e scoteje ancheuj a fà tënrëssa e ringret e gòj ansema. E nòsta pòvra lenga piemontèisa a l’é mach un dij tema ch’as treuvo an Ritornare selvatici. Le parole nomadi di Tavo Burat, un DVD ch’as podrìa definì un dij testament spiritual ëd Tavo.

A l’é diret da Giuseppe Pidello e Maurizio Pellegrini, curà da l’Ecomuseo Valle Elvo & Serra, girà ant la prima dël 2009 ant la ca ‘d Tavo ant ij bòsch. A costa 15 euro, spèise dë spedission comprèise, e a peul esse ciamà a costa mail. Ambelessì ‘l promo, ambelessì na recension ëd Paolo Castellina, continua a leggere »

30/01/2013 Aggiungi commento

Giuseppe Sanero, Le “lenghe” dël Bòsch dël Mërlin

A l’é n’idèja ch’i l’hai da tanti agn. I peuss nen dì da sempe, përchè quand ch’i j’era masnà tut antorn a mi a j’era piemontèis e donca distingue le lenghe a j’era nen na ròba con un sens, ma im arcòrd che antorn ai 25 agn – na vinten-a d’agn fà – i l’avìa provà a viré Orazio an piemontèis (mersì, sempe mersì për sòn a Riccardo Massano): la prospetiva a cambiava.

Bin, da anlora l’idèja mia a l’é che ‘l piemontèis, come lenga milenaria, as peul dovresse për parlé ‘d tut ma pròpi ‘d tut. E i son nen sol an costa matarìa: pr’esempi quàich dì fà a l’é surtìe l’ùltim nùmer dl’arvista “Il micologo” ch’a pùblica n’artìcol ëd Bepe Sané (Dragonòt), anté che l’autor a descriv “cheiche Polyporaceae ch’a chërso ant ël Bòsch dël Mërlin”.

Bin, për mé cont a l’é na bela ròba. E a l’é bel ch’as sapia.

23/01/2013 1 commento

Fabio Scaliti, El rèis i son lònghe e s-ciasse…

Fabio Scaliti, amis e colega, a l’ha scrivù un tòch – bel, pròpi bel – an sò dialèt sclint e largh. I lo but pì che volenté ambelessì. Con sò përmess e na cita nòta: a smija ‘d lese Pavese, pr’esempi col dël Diavolo sulle colline:

Dalle cantine del Rossotto venne fuori una bottiglia, poi un’altra. Era un vino che lasciava la bocca sempre più asciutta. Bevemmo noi tre, sotto il portico che dava sui prati. Non capivo se tanta dolcezza passava dal vino nell’aria o viceversa. Sembrava di bere il profumo del fieno.

Enter Fabio.

Ciao Gianni,

a të scriv për contete na cita stòria ch’la mës-cia lengua, rèis, viagi e arcòrd.

Për fela nen tant lònga, a j’heu passà cheich dì an Liguria antorn a Vintmija, per fé respiré ‘n pòch d’aria bon-a a dòna e masnà (e fé cheica vira an bici per mé cònt!).

L’ocasion a l’é staita bon-a ëdcò per passé a trové doe magne dla part ëd mé mare, ch’i vivo là da minim 50 agn (e possa) e i viagio tute e doe ans ij 80-85 agn. Ma, per sò forteun-a, i son ancora pì che ‘n piòta e a piòmb ëd tësta.

[…] continua a leggere »

16/01/2013 5 Commenti

“Mi i veuj meuire a Butiera…”

I son stàit ier dòp-mesdì ant n’ospissi, a porté ij mé a trové n’amis ëd papà (papà che na vòlta am pijava come gnente e am tirava su, “era bello il panorama visto dall’alto“) e i l’hai conossù monsù Giusep.

I l’oma nen fàit amicissia, nò, i l’hai parlaje pòch – as capiss, ij giovo (mi! [sic]) a l’han sempe pressa -, ma a l’ha colpime cola frase ch’a l’ha dit. (Dàit ch’a ven da coste part a l’ha dit “Mi veuj meuiri a Butiera”, ma la sostansa a l’é cola.)

Chiel, pòvr’òm che a speta e a sa nen còs, un pòch come la mama ‘d Quasimodo (“tutti quelli che come te aspettano, / e non sanno che cosa”), a l’ha sì 83 agn ma ancora un progèt gròss, col ëd fité doe stansie al sò pais – Butiera, giust’aponto – për andeje a meuire.

E mentre ch’i j’era là tanti euj am vardavo. Euj ch’a parlavo, e come! Euj vej e strach, ma viv. Alora i son vërgogname un pòch, “come quandi ch’as passa rijend dzora ai pé […] continua a leggere »

09/01/2013 2 Commenti

Negrita, La vita incandescente

http://youtu.be/QvFWm7XF1Kk
A l’é frësca costa sèira dël sécol ch’a fà vintun
ansima a cost pòrta-amnis ëd pàuta e ‘d miràcoj.
La vita afoà a l’é istint primordial
chi ch’a l’é nen fasse mal a l’ha mai vivula.

E dzora ‘l taulin da neuit un crist përsonal
a peul giustifichene e an përdonerà.
Na benedission a l’ha mai fàit mal
it l’has un crist përsonal che at përdonerà
chiel at përdonerà.

A l’ombra dla lun-a as sërco dj’àutre vite
pijand a sgiaf la fortun-a e liberand ij diav.
Un brìndis al velen a chi ch’an veul mal
e a costa prima che a tornerà pì nen.

E dzora ‘l taulin da neuit grandëssa natural
un crist përsonal che an përdonerà.
Na benedission a peul mach fene bin
it l’has un crist përsonal che at përdonerà
che at përdonerà.
chiel at përdonerà
at përdonerà.

La vita an dispersion pendùa a speté
la coincidensa astral che an dësperderà.
It sas nen andova volté për ca o da n’àutra part
ma un seugn a l’é n’ambission e an confonderà.

Ch’a piora pì gnun a […] continua a leggere »

02/01/2013 Aggiungi commento

Michel dij Bonavé e Carlin Pòrta, doi poeta ‘d Natal (doi agn dòp)

A-i é na pcita tradission natalissia ‘d còst blògh: le poesìe ‘d Michel dij Bonavé e Carlin Pòrta (ambelessì cole dël 2010 e ambelessì cole dl’àutr ann).

Natal a l’é passà, ma j’auguri ai mé (nò, ai nòsti) vintesingh letor a resto.

Michel dij Bonavé (dij barbisin ëd Gambabòsch)
La càmola ’d Natal

A l’ha chità sò travaj rusiant,
pcita bojëtta ch’a gura ’l bòsch:
tàule grossere ’d na grupia pòvra
ëd fen, ma bondosa ’d bin.

Sò concorent, minusié viagiator,
l’ha vardà con euj ëd rimpròcc
vers col frin-frin ch’a dëstorba
la seugn giusta dël sò bel ninin.

La fam a l’é bruta a fé tase,
ma fin-a ’l beu l’ha chità ’l rumié
e l’aso ansarì a veul pì nen tosse:
ël silensi l’é d’òr an sta neuit.

La rëssiura a cala pì nen dal përtusin,
la masnà a s’argira, a gëmm pian,
ël cuné ’d Mama Santa basta pì nen
a deje l’andi a l’arpòs pì bel.

N’angelèt, sghijà […] continua a leggere »

26/12/2012 1 commento

Grand piemontèis

A son tre ij grand piemontèis, për mi. A son tre colon-e dël Piemont, gran literà ma dzora ‘d tut gran përson-e. I l’hai conossuje tuti e tre, e tuti e tre a-i son pì nen.

Ël prim a l’é barba Tòni (anté che cola “b” scrita cita a veul dì, për mé manera ‘d vëdde, ëd deje prospetiva a le ròbe), mancà a Coni ël 15 novémber 1999. A-i mancava na sman-a giusta a che mia prima cita a vnèjssa al mond, donca a l’é coma un passage ‘d testimòni për mi. I l’avìa conossulo al Mel, an val Varàita, tanti agn prima, chiel ch’a tornava da fé la spèisa e ch’a parlava con ij mé, mi bin maravijà dël fàit che un poeta a fèjssa ‘dcò la spèisa. E i arcòrd na telefonà ch’a l’avìa fame, disendme ‘d possé le tesi an sël Piemont – e an particolar an sël piemontèis – a l’università.

Lë scond a l’é GianRens Clivio, mancà ai 22 […] continua a leggere »

19/12/2012 Aggiungi commento

Hugo Alloa, Ël premi ‘d Maria Teresa Andruetto

I l’avìa parlà d’Hugo Alloa ambelessì (nò, a l’é pì giust dì che a l’ha parlà chiel, mi i l’hai mach fàit còpia e amplaca).

Peui i l’hai ciamaje dë scrive un tòch për cost ëscartari. Dit, fàit, l’artìcol a l’é ambelessì sota, butà parèj com ch’a l’é rivame. Miraco a në smija normal e i-j doma nen cont, ma cost a l’é ‘l piemontèis ch’a së scriv ancheuj an Argentin-a. E un gròss mersì, as capiss, a nòst amis Hugo.

Enter Hugo Alloa.

—

La scritriss argentin-a María Teresa Andruetto, fija ‘d piemontèis, a l’a arsëvù ël 14 nòvember ël premi “400 años” conferì da l’Università ëd Córdoba. A l’é staita na sirimònia motobin emotiva durant la qual, combin che la lenga dovrà ant ij discors ëd presentassion e dcò an col ëdl’autriss a sia staita lë spagneul, i l’hai sentù na sòrta d’eco ëd vos lontan-e ch’a vnisìo lì a carësseme j’orije e ‘l cheur. A na certa mira, María Teresa a l’ha ardait vita a […] continua a leggere »

12/12/2012 3 Commenti